Kwalitatief onderzoek: hoe wij interviews verwerken
Hier wordt uitgelegd hoe er bij de Prima Praktijken lijn kwalitatieve data wordt verwerkt. Het kan voor telefonische en gewone interviews gebruikt worden.
De ingrediënten op een rij:
- Skype
Ideaal voor het voeren van gesprekken via internet. Let op het kopen van Skype beltegoed (kan onder andere met creditcard, ideal en paypal) - USB headset (bijvoorbeeld Logitech):
Een koptelefoon met microfoon is handig om drie redenen: 1) echo voorkomen van laptop of computer boxen, 2) ingebouwde laptop microfonen hebben vaak last van loeiende ventilatoren en toetsenbord aanslagen en 3) om de handen volledig vrij te hebben voor het typen van aantekeningen. - Opname programma:
Voor skype gesprekken: Mac OS X heeft Audio Hijack Pro, windows ‘Skype recorder‘. Sommige gsm’s (bijvoorbeeld W-serie van Sony Ericsson) kunnen ook gesprekken opnemen.
Voor echte gesprekken: Mac OS X werkt goed met Amadeus Pro, Windows met Audacity. De ‘Dictafoon’ functie van de iPhone is verstaanbaar en neemt weinig ruimte in. Maar omdat de gevoeligheid niet kan worden ingesteld zijn stemmen soms te zacht opgenomen. - Verwerking programma:
Windows: Audacity, Mac OS X: Amadeus Pro.
Windows & Mac OS X: Mindjet Mindmanager Pro 8. - Script om Skype te koppelen aan Mindjet Mindmanager.
Waarom telefonische interviews?
Vaak is er weinig uitgebreide informatie te vinden over innovaties. Je kunt dan meteen gesprekken plannen en op bezoek gaan. Dat is erg leuk, praat een stuk prettiger en werkt goed om een vertrouwensband op te bouwen. Maar het is ook duur en niet altijd efficiënt. Met de auto kost het gauw een complete werkdag. Ook zit je naïef in het gesprek doordat alles nieuw is. Dat maakt gericht doorvragen moeilijk. De persoon kan achteraf blijken niet de juiste te zijn. En als blijkt dat de casus eigenlijk toch niet voldoet aan de verwachting qua innovativiteit is het moeilijker om het onderzoek af te breken. Net als een auto die je al vaak hebt gerepareerd, ben je geneigd om vanwege gedane investeringen door te modderen.
Waarom opnemen?
Voor zowel echte als telefonische interviews is opnemen van belang. Het brein schijnt namelijk behoorlijk veel vertekeningen aan te brengen in wat het hoort en ziet. Zo worden gaten in een verhaal vaak onbewust aangevuld. En ook al hoor je de ander, niet alles wordt verstaan. Ook maken we interpretaties minder subjectief door iemand anders met een frisse blik het interview het interview terug te laten luisteren en / of te verwerken.
De aanpak
Ik gebruik als voorbeeld een recent telefonisch interview gevoerd voor de casus ‘Verborgen Verlangen’. Het was een belangrijk gesprek met de centrale innovator. Het kostte me een werkdag: 2 uur om het interview voor te bereiden en te houden, zes uur om het te verwerken. Een reconstructie voor de Mac gebruiker:
- Werk van tevoren globale onderwerpen uit met Mindmanager:
- Open de programma’s Skype, Audiohijack Pro en de mindmap met vragen.
- Voer het gesprek en maak ondertussen aantekeningen in de mindmap. Uiteindelijk krijg je dan zoiets:
- Verwerk achteraf het audiobestand door in Amadeus Pro steekwoorden (markers) toe te voegen (zie hier uitleg voor XP variant Audacity). Ik speel het 1,5x zo snel af: hoef ik mijn eigen stem niet te horen en het gaat sneller. Ik gebruik ook verschillende kleuren om onderscheid aan te brengen in het type steekwoord. Groen voor antwoorden, rood voor vragen en geel voor opvallende gesprekstechnieken (handig voor evaluatie eigen vaardigheden). Het ziet er dan zo uit:
- Dan komt het de grote punt op de I: het cluster van het interview in een net verslag. Ik maak ondertussen nog een overzicht van informatie die ik nog wil hebben van de geïnterviewde.
. - Leg het verslag voor aan de geïnterviewde ter verificatie (onjuistheden, gevoeligheden). Vraag meteen naar de aanvullende informatie, zoals de gegevens van andere contactpersonen.
- Ik sluis relevante tekst na goedkeuring van de geïnterviewde door naar het eindrapport.
Laat een bericht achter om jouw ervaringen met en tips voor kwalitatief onderzoek te delen!
Trefwoorden: Literatuur