Open source EPD potentiële miljoenenbesparing in de zorg
Het succesvolle Elektronisch Patiënten Dossier van het St. Antonius Ziekenhuis is een welkome afwisseling na maanden van negatieve berichten over de afgeschoten landelijke EPD infrastructuur. Een kleine club van artsen en interne programmeurs kregen in Nieuwegein zo’n 8 jaar geleden de ruimte om zelf een EPD te ontwikkelen. Een visionair hoofd ICT en een vertrouwensvol raad van bestuurslid hebben het jarenlang ondersteund. Uiteindelijk is het EPD onder begeleiding van het adviesbureau M&I in de periode 2007-2009 door heel het ziekenhuis in gebruik genomen.Volgens een benchmark van deze club scoort dit EPD minstens zo goed als enkele andere veelgebruikte pakketten. Het EPD is bovengemiddeld gebruikersvriendelijk en intuïtief te bedienen.
De meest in het oog springende succesfactor is dat de artsen de kar hebben getrokken. Er is een intensieve samenwerking aan voorafgegaan waarbij collega’s wekelijks voor werktijd om 7.30 bij elkaar aanschoven om het concept te toetsen aan het laatste prototype. Als ambassadeurs hebben de doktoren het EPD aan de man en vrouw gebracht onder collega’s . De innovatoren liepen wel tegen stevige hobbels aan. Het loslaten van de papieren dossiers is niet zonder slag of stoot gegaan; “je denkt toch niet dat ik ga zitten typen”, “het schendt de privacy van de patiënt” of de hakken in het zand met “het patiënt dossier wordt echt niet digitaal bij mijn maatschap.” De Raad van Bestuur heeft het als een onontkoombare ontwikkeling gepresenteerd; het Antonius Ziekenhuis kon beter toonaangevend zijn dan zich volgzaam opstellen. Een adviesclub zette de puntjes op de I met een geslaagde uitrol.
Momenteel is het Antonius Ziekenhuis zoekende naar hoe principes uit de open source gemeenschap benut kunnen worden. Het ziekenhuis vraagt geen licentiekosten aan andere ziekenhuizen, maar de wil om zelf technische verbeteringen aan te brengen en terug te geven aan de gebruikersgemeenschap.
In een tijd van bezuinigingen kan dit weleens flinke besparingen op gaan leveren. De tientallen miljoenen die ziekenhuizen reserveren voor het inkopen van EPD’s bij commerciële aanbieders bevatten voor een groot deel licentiekosten. Deze zijn dan niet meer nodig; het geld kan rechtstreeks in verbetering van de functionaliteit en gebruikersvriendelijkheid worden gestopt. Daarnaast biedt het ruimte om de kritieken op dit EPD te ondervangen. Het opsporen en verbeteren van zwaktes wordt juist aangemoedigd volgens het in de programmeergemeenschap constructief werkende ‘hackersethos’ (lees de definitie van een van de eerste hackers van M.I.T.).

